در روایت توسعه، اعداد زمانی اهمیت پیدا میکنند که بتوانند تغییری واقعی را در زندگی مردم، اقتصاد منطقه، محیطزیست و آینده یک سرزمین توضیح دهند. افزایش ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر استان گلستان نیز صرفاً یک تغییر آماری نیست؛ بلکه نشانه آغاز مسیری تازه در الگوی توسعه استان است.
در مرداد سال ۱۴۰۳، مجموع ظرفیت نیروگاههای تجدیدپذیر گلستان حدود ۳.۵ مگاوات بود. دو سال بعد، این ظرفیت به ۶۳ مگاوات در حال بهرهبرداری رسیده است. به این ترتیب، ظرفیت تولید انرژی پاک استان در مدت دو سال حدود ۱۸ برابر شده است؛ رشدی که گلستان را وارد مرحلهای جدید از توسعه زیرساختهای انرژی پاک میکند.
این افزایش ظرفیت را باید فراتر از حوزه تولید برق تحلیل کرد. نیروگاههای تجدیدپذیر میتوانند زمینه ایجاد فرصتهای شغلی مستقیم و غیرمستقیم، جذب سرمایه، توسعه خدمات فنی و مهندسی، شکلگیری کسبوکارهای نوآور، توسعه شرکتهای دانشبنیان و افزایش مشارکت بخش خصوصی را فراهم کنند.
برآوردهای اولیه نشان میدهد ظرفیت ۶۳ مگاواتی میتواند با ایجاد حدود ۵۲۰ فرصت شغلی پایدار و کاهش سالانه نزدیک به ۸۳ هزار تن انتشار دیاکسیدکربن همراه باشد. این میزان کاهش انتشار، از منظر جذب کربن، اثری معادل حفظ یا کاشت حدود ۳.۸ میلیون اصله درخت دارد؛ موضوعی که میتواند به حفظ کیفیت هوا، کاهش آثار تغییر اقلیم و تقویت سرمایه طبیعی استان کمک کند.اما آثار توسعه انرژیهای تجدیدپذیر تنها به کاهش انتشار آلایندهها محدود نمیشود. گلستان یکی از استانهای برخوردار از ارزشمندترین سرمایههای طبیعی کشور است؛ از جنگلهای هیرکانی و مراتع گسترده گرفته تا اراضی کشاورزی، تالابها و زیستگاههای متنوع حیاتوحش. هر مگاوات برق پاک، به معنای کاهش بخشی از فشار بر منابع طبیعی، کاهش مصرف سوختهای فسیلی و کمک به حفظ این سرمایههای بیننسلی است.
حفظ پوشش گیاهی و مراتع، تنها یک موضوع زیستمحیطی نیست؛ بلکه مستقیماً با معیشت دامداران، پایداری فعالیتهای کشاورزی، کاهش فرسایش خاک و حفظ منابع آب استان ارتباط دارد. توسعه انرژیهای تجدیدپذیر میتواند به شکل غیرمستقیم، زمینه حفاظت بهتر از این سرمایهها را فراهم کند و مسیر توسعه اقتصادی را با ملاحظات محیطزیستی همسو سازد.
از سوی دیگر، گلستان با برخورداری از ظرفیتهای کمنظیر طبیعی، یکی از قطبهای گردشگری و طبیعتگردی ایران به شمار میرود. حرکت به سمت اقتصاد سبز و توسعه انرژیهای پاک، علاوه بر بهبود کیفیت محیطزیست، میتواند تصویر استان را بهعنوان مقصدی پایدار، دوستدار محیطزیست و پیشرو در توسعه سبز تقویت کند. در بسیاری از کشورهای جهان، نیروگاههای خورشیدی و بادی امروز تنها تأسیسات تولید برق نیستند، بلکه به بخشی از مسیرهای گردشگری علمی، آموزشی و اکوتوریسم تبدیل شدهاند؛ ظرفیتی که گلستان نیز میتواند در آینده از آن بهرهمند شود.
توسعه انرژیهای تجدیدپذیر همچنین میتواند زمینهساز شکلگیری زنجیرهای جدید از فعالیتهای اقتصادی در استان باشد؛ از خدمات فنی و مهندسی، حملونقل و نصب تجهیزات گرفته تا آموزش نیروی انسانی، توسعه شرکتهای دانشبنیان، جذب سرمایهگذاری بخش خصوصی و ایجاد بازارهای جدید برای فناوریهای پاک. به همین دلیل، این تحول را باید سرمایهگذاری برای آینده اقتصاد استان دانست، نه صرفاً توسعه یک بخش از صنعت برق.
در کنار این مزایا، افزایش سهم انرژیهای تجدیدپذیر به ارتقای امنیت انرژی و تابآوری شبکه برق استان نیز کمک میکند. تنوعبخشی به منابع تولید برق، کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی و استفاده از ظرفیتهای بومی خورشید و باد، گلستان را در برابر چالشهای آینده مقاومتر خواهد کرد و زمینه توسعهای پایدارتر را برای نسلهای آینده فراهم میآورد.
روایت گلستان، روایت افزایش ظرفیت از ۳.۵ به ۶۳ مگاوات نیست؛ روایت استانی است که تلاش میکند انرژی پاک را به موتور محرک توسعه پایدار تبدیل کند. توسعهای که همزمان به اشتغال، سرمایهگذاری، امنیت انرژی، حفاظت از جنگلها و مراتع، پایداری کشاورزی و دامداری، رونق گردشگری و بهبود کیفیت زندگی مردم میاندیشد. اگر این مسیر با همین شتاب ادامه یابد، افق ۲۷۵ مگاوات تنها یک هدف در صنعت برق نخواهد بود؛ بلکه نقطه آغاز شکلگیری برند «گلستان سبز» بهعنوان یکی از پیشگامان توسعه پایدار و اقتصاد سبز ایران خواهد بود.
روح اله حمیدیان
مدیرکل حوزه ریاست و روابط عمومی وامور بین الملل ساتبا

دیدگاهتان را بنویسید